Prawdziwe dzieło sztuki żyje własnym życiem i powinno sie obronić same, jednak w wielu przypadkach (szczególnie jeśli chodzi o sztukę współczesną) ta zasada się nie sprawdza. Być może dzieje się tak, gdyż biografia artysty (to co na niego wpływało, jakie były jego założenia, w jakich okolicznościach tworzył) jest nieodłącznym elementem dzieła sztuki, niekiedy wręcz niemożliwym do oddzielenia.

Jednym z najbardziej kontrowersyjnych dzieł XX wieku jest Czarny kwadrat na białym tle Kazimierza Malewicza (zauważ, że powstał prawie sto lat temu!). Większość osób oburza jego prosta forma, mówią, że: "Artysta nie wysilił się." lub "Ja też tak potrafię!". Jeszcze inni dopatrują się w nim skojarzeń ze światem realnym, twierdząc, że jest to kosmos albo czarna dziura. Z pewnością interesująca jest różnorodność interpretacji, jednak tak bardzo mijają się one z intencjami twórcy, że warto może byłoby poznać jego zdanie na ten temat. W swoim dziele Suprematyzm (1922 - 1927) Kazimierz Malewicz tak napisał o Czarnym kwadracie na białym tle:

"To, co wystawiłem, to nie był »pusty kwadrat«, ale odczucie bezprzedmiotowości.

Czarny kwadrat na białym polu był pierwszą formą wyrazową odczucia bezprzedmiotowego: kwadrat = odczucie, białe pole = »nic« poza tym odczuciem." [6]

KAZIMIERZ MALEWICZ
Czarny kwadrat na białym tle
1913 - 1915

Intencje artysty nie powinny być nigdy jedyną drogą do zrozumienia dzieła, jednak mogą pogłębić jego odbiór i wzbogacić nasze wyobrażenie o nim. Dlatego dopiero własne odczucie połączone z wiedzą o artyście, daje nam pełne pojęcie o dziele i jego wartości. Jeżeli jednak, podobnie jak Henri Matisse, sądzisz, że: "Dzieło sztuki musi się tłumaczyć samo przez się (...)" [7], to masz do tego pełne prawo.

---

No właśnie, czy wiedza o artyście jest potrzebna do właściwego zrozumienia dzieła? Czy jest naprawdę niezbędna, czy tylko pomocna? A może przeszkadza w osobistym odbiorze?

Podziel się z innymi swoją opinią na ten temat. Napisz np. o jakimś dziele lub artyście i opowiedz o twoim odbiorze. Czy wiedza o autorze pomogła czy zaszkodziła twojemu kontaktowi z dziełem?