Deltawerken, zo noemen we al de dijken en dammen die we sinds 1953 in de Zeeland Noord-Holland en Noord-Brabant. Deze worden zo genoemd omdat het de werken zijn in de Delta. Wat is dat eigenlijk, een delta?

Van Nederland wordt gezegd dat het de delta van Rijn Maas en Schelde is. Maar dat is eigelijk niet waar. Natuurlijk, die drie rivieren monden in Nederland in de zee uit. Maar Nederland is niet ontstaan uit de klei en zanddeeltjes die door die grote rivieren in hun mondingsgebied werden afgezet. Nederland is ontstaan uit zeeafzettingen, klei- en zanddeeltjes die door de zee werden aangevoerd. Om de grond die net wat hoger lag dan de zee legde de Nederlanders dan snel een dijk aan, zo ontstond er een nieuw stuk landbouwgrond.

De amazone is de grootste rivier van Zuid-Amerika, 6400 km land. Hij ontspringt in het Andesgebergte en stroomt door Brazilië naar de Atlantische Oceaan. Bij de monding is de Amazone 200 km breed. De delta van de Amazone is grillig, een gebied van talloze moerassige eilanden en eilandjes.

Bangladesh is de delta van de Ganges en Brahmaputra. Oorspronkelijk hadden deze rivieren ieder een eigen delta. Dat is al lang niet meer zo, Door aanslibbing breidden beide delta’s zich steeds verder uit. Ganges en Brahmaputra vloeiden samen en kregen een gezamenlijke richting delta die zich steeds verder in zuidoostelijke richting verplaatste. Op de kaart zien we ten westen van de delta zoals we die nu kennen de resten van oudere delta’s: rivieren en riviertjes die langzaam verzanden. De huidige delta bestaat uit een warnet van zich steeds verplaatsende eilandjes en kreken. De laag gelegen delen van de delta zijn moerassig, met mangrovebossen (met bomen waarvan de wortels

De delta van de Nijl, in Egypte, begint even voorbij Cairo. Vroeger, in de oudheid, mondde de Nijl via zeven armen in de Middellandse Zee uit. Tegenwoordig zijn dat er nog maar twee. De overige armen lopen uit in lagunen, meren die van de zee worden gescheiden door strandwallen, ontstaan door zand en kleideeltjes die door de Nijl worden aangevoerd.

"--Egypte bestaat bijna helemaal uit woestijn toch is de helft van de bevolking in de landbouw werkzaam. Dat komt omdat de Nijl in de regentijd buiten zijn oevers treedt, als het water zich terugtrekt blijft er langs en in de delta een dun laagje vruchtbaar slib achter. De rest van het jaar 'tappen' de Egyptenaren met een slim systeem van dammen en kanalen Nijlwater af om de landbouw gronden te bevloeien--"

De Mississippi is de grootste rivier van Noord-Amerika, hij is maar liefst 3780 km lang. De bron van de rivier ligt maar 500 meter hoger dan de monding van de rivier. Dat is een heel klein verschil en daarom stroomt het water traag. Naarmate de rivier dichter bij zijn monding komt gaat hij trager stromen en meer kronkelen. De delta van de Mississippi, aan de Golf van Mexico, wordt gevormd door een vijftal armen. De rivier voert enorme hoe hoeveel heden klei en zand mee, jaarlijks niet minder dan 340.000m3. Daardoor verplaatst de delta zich steeds verder de zee in, jaarlijks zo’n 90 meter. Bovendien dreigen de mondingen van de rivier voortdurend te verzanden. Om dat tegen te gaan zijn bij de mondingen lange pieren gebouwd, waardoor de rivier het slib verder de Golf van Mexico in kan voeren. New Orleans, een belangrijke haven aan de monding van de Mississippi, blijft zo voor zeeschepen bereikbaar.