ERNEST RUTHERFORD

    Ernest Rutherford urodzi³ siê 30 sierpnia 1871 roku w Brightwater w pobli¿u miasta Nelson w Nowej Zelandii. Uczy³ siê na nowozelandzkim uniwersytecie, a nastêpnie uzyska³ stypendium w Cambridge. Tam pracowa³ pod kierownictwem Sir Josepha Johna Thomsona w Laboratorium Cavendisha. Tam te¿ uzyska³ stopieñ doktora. Otrzyma³ katedrê fizyki na uniwersytecie w Montrealu. Zaj±³ siê badaniem promieniotwórczo¶ci wykrywaj±c cz±stki alfa i beta. Cz±stki alfa to, jak stwierdzi³ w 1899 roku, strumieñ atomów helu pozbawionych elektronów, a cz±stki beta - to elektrony. W 1903 roku opublikowa³ we wspó³pracy z Frederic'iem Soddy'm (brytyjski naukowiec; badacz promieniotwórczo¶ci; noblista z 1921 roku) pracê - "Przemiana promieniotwórcza". Znalaz³ siê w niej wzór opisuj±cy zale¿no¶æ promieniowania od czasu i dowód na to, ¿e ilo¶æ rozpadów promieniotwórczych w próbce jest proporcjonalna do ilo¶ci atomów substancji adioaktywnej. Odkry³, ¿e sta³a proporcjonalno¶ci dla ró¿nych pierwiastków wyra¿ona jest inn± sta³±, któr± nazwa³ sta³± radioaktywn± (sta³± zaniku). Wyznacza ona szybko¶æ zachodzenia przemian radioaktywnych. Rok pó¼niej Rutherford stwierdzi³, ¿e odwrotno¶æ sta³ej zaniku pomno¿ona przez pewn± liczbê okre¶la czas po³owicznego rozpadu (czas po jakim ilo¶æ radioaktywnego pierwiastka spada o po³owê). Naukowiec dowiód³ tego badaj±c pierwiastki polon i rad, dla których czas po³owicznego rozpadu jest znacznie krótszy ni¿ dla uranu.
    W roku 1907 Rutherford wróci³ do Anglii. Zosta³ profesorem w Manchesterze. Zaj±³ siê badaniem oddzia³ywania promieni alfa z materi±. Skonstruowa³ wraz z Hansem Geigerem (twórca licznika cz±stek; poda³ empiryczne prawo rozpadu promieniotwórczego) przyrz±d do rejestrowania cz±stek alfa - spintaryskop. Dziêki temu urz±dzeniu asystentom Rutherforda - Geigerowi i Marsdenowi uda³o siê zaobserwowaæ zjawisko, które pó¼niej - w 1911 roku - wyja¶ni³ Rutherford buduj±c nowy, planetarny model atomu.
    W 1914 roku Rutherford udowodni³ falow± strukturê promieniowania gamma. W roku 1919 przeniós³ siê do Cambridge, gdzie obj±³ kierownictwo Laboratorium Cavendisha. W tym samym roku uda³o mu siê przeprowadziæ pierwsz± w historii sztuczn± przemianê j±drow±. Na¶wietlaj±c promieniami alfa atomy azotu otrzyma³ nowy rodzaj promieniowania o masie atomu wodoru i ³adunku dodatnim. By³ to strumieñ protonów:

PROMIENIOTWÓRCZO¦Æ  |   DO¦WIADCZENIE RUTHERFORDA